เปิดตัว ‘ทางรัฐ’ Super App รัฐบาล รับเงินดิจิทัล 10,000

รัฐบาลเตรียมการเปิดตัว ‘ทางรัฐ’ Super App อย่างเป็นทางการ เพื่อใช้เป็นช่องทางหลักในการดำเนินโครงการเงินดิจิทัล 10,000 บาท ซึ่งถือเป็นหนึ่งในนโยบายกระตุ้นเศรษฐกิจที่สำคัญ แอปพลิเคชันนี้ถูกออกแบบมาเพื่อเป็นศูนย์กลางบริการดิจิทัลภาครัฐและเป็นกลไกสำคัญในการกระจายเงินสู่ประชาชนประมาณ 50 ล้านคนทั่วประเทศ โดยมีกำหนดการเริ่มใช้งานในช่วงไตรมาสที่ 4 ของปี 2567

• แอปพลิเคชัน ‘ทางรัฐ’ ถูกกำหนดให้เป็นแพลตฟอร์มกลางในการรับสิทธิ์เงินดิจิทัล 10,000 บาท
• การใช้งานจะเป็นแบบ Open Loop ซึ่งเชื่อมต่อกับแอปพลิเคชันโมบายแบงก์กิ้งของธนาคารต่างๆ ที่ผู้ใช้มีอยู่แล้ว
• โครงการมีกำหนดการเริ่มต้นในไตรมาสที่ 4 ปี 2567 โดยประชาชนต้องลงทะเบียนและยืนยันตัวตน (KYC) ผ่านแอป
• ‘ทางรัฐ’ พัฒนาโดยสำนักงานพัฒนารัฐบาลดิจิทัล (DGA) และได้รับการรับรองมาตรฐานความปลอดภัย ISO/IEC 27001 : 2022
• นอกเหนือจากโครงการเงินดิจิทัล แอปนี้ยังรวบรวมบริการภาครัฐอื่นๆ อีกกว่า 150 รายการไว้ในที่เดียว

ภาพรวมโครงการเงินดิจิทัล 10,000 บาทผ่าน Super App

โครงการเติมเงิน 10,000 บาทผ่านดิจิทัลวอลเล็ตเป็นนโยบายสำคัญของรัฐบาลที่มุ่งหวังจะกระตุ้นเศรษฐกิจของประเทศในระดับฐานราก โดยการอัดฉีดเม็ดเงินเข้าสู่ระบบเศรษฐกิจผ่านการบริโภคภายในประเทศ เพื่อให้โครงการนี้สามารถเข้าถึงประชาชนกลุ่มเป้าหมายกว่า 50 ล้านคนได้อย่างมีประสิทธิภาพและโปร่งใส รัฐบาลจึงได้เลือกใช้เทคโนโลยีดิจิทัลเป็นเครื่องมือหลักในการดำเนินงาน และนำมาสู่การเปิดตัว ‘ทางรัฐ’ Super App รัฐบาล รับเงินดิจิทัล 10,000 บาท ซึ่งจะเป็นโครงสร้างพื้นฐานดิจิทัลที่สำคัญที่สุดของโครงการนี้

ความสำคัญของการใช้ Super App ในโครงการนี้ไม่ได้จำกัดอยู่แค่การเป็นช่องทางการจ่ายเงินเท่านั้น แต่ยังครอบคลุมถึงกระบวนการลงทะเบียน การยืนยันตัวตนของผู้มีสิทธิ์ และการเชื่อมต่อข้อมูลกับหน่วยงานต่างๆ ที่เกี่ยวข้อง เพื่อให้การบริหารจัดการโครงการเป็นไปอย่างราบรื่นและสามารถตรวจสอบได้ แอปพลิเคชัน ‘ทางรัฐ’ จึงถูกวางตำแหน่งให้เป็นมากกว่าแอปพลิเคชันรับเงิน แต่เป็นประตูสู่บริการภาครัฐแบบเบ็ดเสร็จ (One-Stop Service) ที่จะอำนวยความสะดวกให้แก่ประชาชนในระยะยาว

ทำความรู้จัก ‘ทางรัฐ’ Super App คืออะไร

แอปพลิเคชัน ‘ทางรัฐ’ ไม่ใช่แอปพลิเคชันที่สร้างขึ้นใหม่ทั้งหมด แต่เป็นแอปพลิเคชันที่มีอยู่แล้วและกำลังจะถูกยกระดับบทบาทให้กลายเป็น Super App หรือแอปพลิเคชันที่รวบรวมบริการหลากหลายประเภทไว้ในที่เดียว เพื่อตอบสนองความต้องการของผู้ใช้งานได้อย่างครบวงจรในแพลตฟอร์มเดียว

นิยามและบทบาทสำคัญ

‘ทางรัฐ’ คือซูเปอร์แอปพลิเคชันที่พัฒนาขึ้นเพื่อเป็นศูนย์กลางในการเข้าถึงบริการต่างๆ ของภาครัฐผ่านช่องทางดิจิทัล บทบาทหลักของแอปพลิเคชันนี้ในโครงการเงินดิจิทัล 10,000 บาท คือการทำหน้าที่เป็น ระบบหลังบ้าน (Backend System) ที่เชื่อมต่อระหว่างฐานข้อมูลประชาชนผู้มีสิทธิ์กับระบบของสถาบันการเงินต่างๆ กล่าวคือ แอป ‘ทางรัฐ’ จะเป็นจุดเริ่มต้นของกระบวนการทั้งหมด ตั้งแต่การลงทะเบียนเพื่อรับสิทธิ์ การตรวจสอบคุณสมบัติ ไปจนถึงการยืนยันตัวตน เมื่อกระบวนการเสร็จสมบูรณ์ เงินดิจิทัลจะถูกโอนเข้าสู่ระบบที่เชื่อมโยงกับบัญชีธนาคารของผู้ใช้

บทบาทสำคัญอีกประการหนึ่งคือการสร้างมาตรฐานกลางในการยืนยันตัวตนดิจิทัล (Digital ID) ของภาครัฐ ซึ่งจะช่วยลดความซ้ำซ้อนในการที่ประชาชนต้องลงทะเบียนหรือยืนยันตัวตนหลายครั้งกับหลายหน่วยงานในอนาคต การมี ‘ทางรัฐ’ เป็นศูนย์กลางจะทำให้การติดต่อราชการออนไลน์มีความสะดวกและปลอดภัยมากยิ่งขึ้น

ผู้พัฒนาและความน่าเชื่อถือ

แอปพลิเคชัน ‘ทางรัฐ’ ได้รับการพัฒนาและดูแลโดย สำนักงานพัฒนารัฐบาลดิจิทัล (องค์การมหาชน) หรือ DGA ซึ่งเป็นหน่วยงานภาครัฐที่มีภารกิจโดยตรงในการขับเคลื่อนการเปลี่ยนแปลงภาครัฐสู่การเป็นรัฐบาลดิจิทัล การที่ DGA เป็นผู้พัฒนานั้นสร้างความน่าเชื่อถือให้กับตัวแอปพลิเคชัน ทั้งในมิติของเสถียรภาพของระบบและการรักษาความปลอดภัยของข้อมูลส่วนบุคคลของประชาชน

เพื่อสร้างความมั่นใจให้กับผู้ใช้งาน ระบบของแอปพลิเคชัน ‘ทางรัฐ’ ได้ผ่านการรับรองมาตรฐานระบบการจัดการความมั่นคงปลอดภัยสารสนเทศ ISO/IEC 27001 : 2022 ซึ่งเป็นมาตรฐานสากลที่ได้รับการยอมรับทั่วโลก การรับรองนี้เป็นการยืนยันว่า DGA มีกระบวนการบริหารจัดการความเสี่ยงด้านความปลอดภัยของข้อมูลอย่างเป็นระบบ ตั้งแต่การป้องกัน การตรวจจับ การรับมือ และการแก้ไขเมื่อเกิดเหตุการณ์ไม่พึงประสงค์ ซึ่งเป็นปัจจัยสำคัญอย่างยิ่งเมื่อต้องจัดการกับข้อมูลที่ละเอียดอ่อนของประชาชนจำนวนหลายสิบล้านคน

กลไกการทำงานของแอป ‘ทางรัฐ’ กับโครงการเงินดิจิทัล 10,000

ความสำเร็จของโครงการเงินดิจิทัล 10,000 บาท ขึ้นอยู่กับกลไกการทำงานของเทคโนโลยีที่อยู่เบื้องหลัง ซึ่งแอปพลิเคชัน ‘ทางรัฐ’ จะเข้ามามีบทบาทสำคัญในทุกขั้นตอน ตั้งแต่การรับเงินไปจนถึงการใช้จ่าย

รูปแบบการรับและใช้จ่ายเงิน (Open Loop)

หนึ่งในจุดเด่นที่สำคัญที่สุดของโครงการนี้คือการนำระบบ Open Loop มาใช้งาน ซึ่งแตกต่างจากโครงการภาครัฐในอดีตที่มักใช้ระบบ Closed Loop ผ่านแอปพลิเคชันเฉพาะ (เช่น แอปเป๋าตัง)

Open Loop คืออะไร? ในบริบทนี้หมายถึงระบบที่เปิดให้ผู้ใช้งานสามารถใช้จ่ายเงินดิจิทัลที่ได้รับผ่านแอปพลิเคชันโมบายแบงก์กิ้งของธนาคารใดก็ได้ที่ตนเองใช้งานอยู่เป็นประจำ โดยไม่จำเป็นต้องใช้จ่ายผ่านแอปพลิเคชันของรัฐเพียงแอปเดียว แอป ‘ทางรัฐ’ จะทำหน้าที่เป็นเพียงตัวกลางในการยืนยันสิทธิ์และโอนเงินเข้าสู่ระบบ แต่เมื่อถึงขั้นตอนการใช้จ่าย ประชาชนสามารถเปิดแอปธนาคารที่คุ้นเคยเพื่อสแกนจ่ายเงินที่ร้านค้าที่เข้าร่วมโครงการได้ทันที

ข้อดีของระบบ Open Loop คือความสะดวกสบายทั้งฝั่งประชาชนและร้านค้า ประชาชนไม่จำเป็นต้องเรียนรู้การใช้งานแอปพลิเคชันใหม่สำหรับการจ่ายเงิน ขณะที่ร้านค้าก็สามารถใช้ระบบรับชำระเงินผ่าน QR Code เดิมที่รองรับแอปธนาคารต่างๆ อยู่แล้วได้เลย ทำให้เกิดการยอมรับและปรับตัวเข้ากับโครงการได้อย่างรวดเร็ว

อย่างไรก็ตาม มีเงื่อนไขสำคัญในเบื้องต้นคือ เงินดิจิทัล 10,000 บาทที่ได้รับในรอบแรก จะยังไม่สามารถแลกเปลี่ยนเป็นเงินสดได้โดยตรง และไม่สามารถใช้ชำระค่าบริการบางประเภทได้ โดยมีวัตถุประสงค์เพื่อกระตุ้นให้เกิดการใช้จ่ายหมุนเวียนในระบบเศรษฐกิจจริง

ขั้นตอนการลงทะเบียนและยืนยันตัวตน (KYC)

เพื่อความปลอดภัยและป้องกันการสวมรอยในการรับสิทธิ์ ผู้ที่ต้องการเข้าร่วมโครงการจะต้องผ่านกระบวนการลงทะเบียนและยืนยันตัวตนที่เรียกว่า KYC (Know Your Customer) ผ่านแอปพลิเคชัน ‘ทางรัฐ’ ซึ่งเป็นกระบวนการมาตรฐานเดียวกับที่ใช้ในการเปิดบัญชีธนาคารหรือสมัครใช้บริการทางการเงินต่างๆ ในปัจจุบัน

กระบวนการ KYC นี้มักจะเกี่ยวข้องกับการถ่ายภาพบัตรประจำตัวประชาชนและการถ่ายภาพใบหน้าเพื่อเปรียบเทียบข้อมูลกับฐานข้อมูลทะเบียนราษฎรของกรมการปกครอง ซึ่งเป็นการยืนยันว่าผู้ที่ลงทะเบียนเป็นบุคคลคนเดียวกับเจ้าของบัตรจริง การทำ KYC ผ่านแอป ‘ทางรัฐ’ จะเป็นการสร้างบัญชีผู้ใช้งานดิจิทัลที่น่าเชื่อถือ ซึ่งสามารถนำไปใช้ในการเข้าถึงบริการอื่นๆ ของรัฐได้ในอนาคตโดยไม่ต้องยืนยันตัวตนซ้ำอีก กระบวนการนี้สอดคล้องกับพระราชบัญญัติคุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคล (PDPA) เพื่อให้มั่นใจได้ว่าข้อมูลของประชาชนจะถูกจัดการอย่างปลอดภัยและเป็นไปตามกฎหมาย

กรอบเวลาและงบประมาณโครงการ

ตามแผนงานที่รัฐบาลได้ประกาศไว้ โครงการเงินดิจิทัล 10,000 บาท จะเริ่มเปิดให้ประชาชนและร้านค้าใช้งานได้ภายใน ไตรมาสที่ 4 ของปี 2567 ซึ่งคาดว่าจะเป็นช่วงเดือนตุลาคมเป็นต้นไป โดยแอปพลิเคชัน ‘ทางรัฐ’ จะเปิดให้ดาวน์โหลดและลงทะเบียนล่วงหน้าก่อนที่โครงการจะเริ่มต้นขึ้น

ในส่วนของงบประมาณที่เกี่ยวข้องกับการพัฒนาแอปพลิเคชัน ‘ทางรัฐ’ ให้เป็น Super App เพื่อรองรับโครงการนี้อยู่ที่ประมาณ 95 ล้านบาท โดยมีระยะเวลาการดำเนินงานตั้งแต่เดือนตุลาคม 2567 ไปจนถึงเดือนมีนาคม 2568 งบประมาณดังกล่าวครอบคลุมค่าใช้จ่ายในการพัฒนาระบบ การเชื่อมต่อกับหน่วยงานต่างๆ และการดูแลรักษาระบบให้มีความเสถียรเพื่อรองรับการใช้งานจากประชาชนจำนวนมหาศาล

เปรียบเทียบแอป ‘ทางรัฐ’ กับแอปพลิเคชันทางการเงินภาครัฐที่ผ่านมา

เพื่อให้เห็นภาพความแตกต่างและพัฒนาการของแอปพลิเคชันภาครัฐ การเปรียบเทียบระหว่าง ‘ทางรัฐ’ กับ ‘เป๋าตัง’ ซึ่งเป็นแอปพลิเคชันที่ประชาชนคุ้นเคยเป็นอย่างดีจากโครงการต่างๆ ในช่วงหลายปีที่ผ่านมา จะช่วยให้เข้าใจถึงแนวคิดและสถาปัตยกรรมของระบบที่แตกต่างกันได้ชัดเจนยิ่งขึ้น

ฟีเจอร์และบริการอื่นๆ ที่น่าสนใจในแอป ‘ทางรัฐ’

แม้ว่าโครงการเงินดิจิทัล 10,000 บาทจะเป็นจุดสนใจหลักที่ทำให้แอปพลิเคชัน ‘ทางรัฐ’ เป็นที่รู้จักในวงกว้าง แต่คุณค่าที่แท้จริงของแอปนี้ในระยะยาวคือการเป็นศูนย์รวมบริการภาครัฐที่ครอบคลุมและเข้าถึงง่าย ปัจจุบันแอป ‘ทางรัฐ’ ได้รวบรวมบริการจากหน่วยงานต่างๆ ไว้แล้วมากกว่า 150 บริการ ทำให้ประชาชนสามารถทำธุรกรรมหรือตรวจสอบข้อมูลกับภาครัฐได้จากสมาร์ทโฟนเพียงเครื่องเดียว โดยไม่ต้องเดินทางไปติดต่อที่สำนักงาน

ตัวอย่างบริการที่น่าสนใจบนแอป ‘ทางรัฐ’ ได้แก่:

• การตรวจสอบข้อมูลส่วนบุคคล: สามารถตรวจสอบข้อมูลทะเบียนราษฎร, สถานะบัตรประชาชน, และข้อมูลส่วนบุคคลอื่นๆ ที่เกี่ยวข้องกับภาครัฐ
• ข้อมูลด้านการเงินและสินเชื่อ: บริการตรวจสอบข้อมูลเครดิตบูโร (Credit Bureau) ได้ด้วยตนเอง
• สวัสดิการและสิทธิประโยชน์: ตรวจสอบสิทธิประกันสังคม (มาตรา 33, 39, 40), เช็คสิทธิหลักประกันสุขภาพ (สปสช.), และตรวจสอบเงินบำนาญ
• การชำระค่าปรับและภาษี: บริการตรวจสอบและชำระค่าปรับจราจร, ชำระภาษีท้องถิ่น และค่าธรรมเนียมอื่นๆ
• ข้อมูลด้านการศึกษา: ตรวจสอบข้อมูลหนี้สินกองทุนเงินให้กู้ยืมเพื่อการศึกษา (กยศ.)
• ข้อมูลสาธารณูปโภค: ตรวจสอบค่าน้ำ ค่าไฟ และชำระเงินผ่านแอปพลิเคชันได้

การรวบรวมบริการเหล่านี้ไว้ในที่เดียวช่วยลดภาระและประหยัดเวลาของประชาชนได้อย่างมหาศาล และยังเป็นการผลักดันให้ประเทศไทยก้าวสู่สังคมดิจิทัลอย่างเต็มรูปแบบ

สิ่งที่ประชาชนและร้านค้าต้องเตรียมตัว

เพื่อให้การเข้าร่วมโครงการเป็นไปอย่างราบรื่น ทั้งประชาชนผู้มีสิทธิ์และร้านค้าควรเตรียมความพร้อมในด้านต่างๆ ล่วงหน้าก่อนที่โครงการจะเปิดตัวอย่างเป็นทางการ

สำหรับประชาชนผู้รับสิทธิ์

1. ดาวน์โหลดแอปพลิเคชัน ‘ทางรัฐ’: ติดตามข่าวสารจากภาครัฐและดาวน์โหลดแอปพลิเคชัน ‘ทางรัฐ’ จาก App Store (สำหรับ iOS) หรือ Google Play Store (สำหรับ Android) เมื่อมีการประกาศให้เริ่มดาวน์โหลดได้
2. เตรียมเอกสารสำหรับยืนยันตัวตน: เตรียมบัตรประจำตัวประชาชนฉบับจริงไว้ให้พร้อมสำหรับกระบวนการ KYC ซึ่งจะต้องใช้ในการถ่ายภาพเพื่อยืนยันตัวตน
3. ตรวจสอบแอปพลิเคชันโมบายแบงก์กิ้ง: ตรวจสอบให้แน่ใจว่าแอปโมบายแบงก์กิ้งของธนาคารที่ใช้งานอยู่เป็นเวอร์ชันล่าสุดและสามารถใช้งานได้ตามปกติ เนื่องจากจะต้องใช้แอปนี้ในการใช้จ่ายเงิน
4. ศึกษาเงื่อนไขของโครงการ: ทำความเข้าใจเกี่ยวกับเงื่อนไขการใช้จ่ายเงินดิจิทัล เช่น ประเภทสินค้าและบริการที่สามารถซื้อได้ พื้นที่ที่สามารถใช้จ่ายได้ และระยะเวลาของโครงการ

สำหรับร้านค้าที่เข้าร่วมโครงการ

1. เตรียมระบบรับชำระเงิน QR Code: เนื่องจากเป็นระบบ Open Loop ร้านค้าส่วนใหญ่ที่รับชำระเงินผ่าน QR Code ของธนาคารต่างๆ อยู่แล้ว แทบจะไม่ต้องเตรียมการอะไรเพิ่มเติม สามารถใช้ระบบเดิมในการรับเงินจากโครงการได้ทันที
2. สมัครเข้าร่วมโครงการ (ถ้ามี): ติดตามประกาศจากกระทรวงการคลังหรือหน่วยงานที่เกี่ยวข้องว่าร้านค้าจะต้องมีการลงทะเบียนเพื่อเข้าร่วมโครงการอย่างเป็นทางการหรือไม่
3. สื่อสารให้ลูกค้าทราบ: จัดทำป้ายหรือสื่อประชาสัมพันธ์ ณ จุดขาย เพื่อแจ้งให้ลูกค้าทราบว่าร้านของตนเองเข้าร่วมโครงการเงินดิจิทัล 10,000 บาท เพื่อดึงดูดลูกค้าและกระตุ้นยอดขาย

บทสรุปและแนวโน้มในอนาคต

การเปิดตัว ‘ทางรัฐ’ Super App รัฐบาล รับเงินดิจิทัล 10,000 บาท ถือเป็นก้าวสำคัญของการนำเทคโนโลยีดิจิทัลมาประยุกต์ใช้กับนโยบายภาครัฐในสเกลขนาดใหญ่ แอปพลิเคชันนี้ไม่ได้เป็นเพียงเครื่องมือสำหรับการแจกเงิน แต่เป็นโครงสร้างพื้นฐานดิจิทัลที่จะยกระดับการให้บริการของภาครัฐไปอีกขั้น ด้วยแนวคิดการเป็นศูนย์กลางบริการแบบเบ็ดเสร็จ และการใช้สถาปัตยกรรมแบบ Open Loop ที่สร้างความสะดวกสบายให้กับทุกภาคส่วน

โครงการนี้จะเป็นบทพิสูจน์ถึงศักยภาพของรัฐบาลดิจิทัลของประเทศไทยในการบริหารจัดการโครงการขนาดใหญ่ที่ส่งผลกระทบต่อประชาชนจำนวนมาก หากประสบความสำเร็จ แอปพลิเคชัน ‘ทางรัฐ’ จะกลายเป็นเครื่องมือสำคัญที่ประชาชนนึกถึงเป็นอันดับแรกเมื่อต้องการติดต่อกับหน่วยงานราชการ และจะปูทางไปสู่การพัฒนาบริการดิจิทัลภาครัฐอื่นๆ ในอนาคต

ดังนั้น เพื่อไม่ให้พลาดสิทธิ์ในโครงการสำคัญนี้และเพื่อเตรียมพร้อมเข้าสู่ยุคดิจิทัลอย่างเต็มตัว ประชาชนควรติดตามข่าวสารจากหน่วยงานภาครัฐอย่างใกล้ชิด และเตรียมความพร้อมในการดาวน์โหลดและลงทะเบียนแอปพลิเคชัน ‘ทางรัฐ’ เมื่อมีการประกาศอย่างเป็นทางการในเร็วๆ นี้