เงินบาทดิจิทัลเริ่มใช้! กระทบเงินฝาก-ลงทุน-แอปธนาคารยังไง

ธนาคารแห่งประเทศไทย (ธปท.) กำลังเตรียมความพร้อมในการนำร่องใช้ เงินบาทดิจิทัล (Retail CBDC) ในวงกว้างภายในปี พ.ศ. 2569 ซึ่งถือเป็นการเปลี่ยนแปลงครั้งสำคัญของภูมิทัศน์การเงินไทย การมาถึงของสกุลเงินดิจิทัลที่ออกโดยธนาคารกลางนี้จะส่งผลกระทบอย่างมีนัยสำคัญต่อภาคส่วนต่างๆ ตั้งแต่พฤติกรรมการออมเงินในบัญชีเงินฝาก วิธีการลงทุนในสินทรัพย์ประเภทต่างๆ ไปจนถึงฟังก์ชันการทำงานและบทบาทของแอปพลิเคชันธนาคารบนมือถือ (Mobile Banking) และกระเป๋าเงินอิเล็กทรอนิกส์ (e-Wallet) ที่ใช้กันอยู่ในปัจจุบัน การทำความเข้าใจถึงการเปลี่ยนแปลงที่กำลังจะเกิดขึ้นจึงเป็นสิ่งจำเป็นสำหรับประชาชนทุกคน เพื่อเตรียมพร้อมรับมือกับโครงสร้างพื้นฐานทางการเงินรูปแบบใหม่

ประเด็นสำคัญที่ควรรู้เกี่ยวกับเงินบาทดิจิทัล

• สถานะเทียบเท่าเงินสด: เงินบาทดิจิทัล คือ สกุลเงินที่ออกโดยธนาคารกลาง มีสถานะเป็นเงินที่ชำระหนี้ได้ตามกฎหมาย เทียบเท่าธนบัตรและเหรียญกษาปณ์ ไม่ใช่สินทรัพย์ดิจิทัลเพื่อการเก็งกำไรอย่างคริปโทเคอร์เรนซี
• ผลกระทบต่อเงินฝาก: อาจเกิดการโยกย้ายเงินฝากบางส่วนจากธนาคารพาณิชย์ไปยังกระเป๋าเงินบาทดิจิทัลที่มีความปลอดภัยสูงกว่า ซึ่งจะกระตุ้นให้ธนาคารต้องแข่งขันกันมากขึ้นด้วยอัตราดอกเบี้ยและบริการเสริม
• ปฏิวัติการลงทุน: เงินบาทดิจิทัลจะช่วยให้การโอนเงินเพื่อการลงทุนทำได้รวดเร็วและมีประสิทธิภาพมากขึ้น ทั้งยังเป็นสะพานเชื่อมสำคัญไปสู่โลกของสินทรัพย์ดิจิทัล (Tokenization) แต่ก็มาพร้อมกับความโปร่งใสที่สูงขึ้นต่อหน่วยงานกำกับดูแล
• ยกเครื่องแอปธนาคาร: แอปพลิเคชัน Mobile Banking และ e-Wallet จะต้องปรับตัวครั้งใหญ่เพื่อรองรับการใช้งานกระเป๋าเงินบาทดิจิทัล ซึ่งอาจรวมถึงฟีเจอร์ใหม่ๆ เช่น การชำระเงินแบบออฟไลน์
• ความปลอดภัยและความเป็นส่วนตัว: แม้จะช่วยป้องกันอาชญากรรมทางการเงินได้ดีขึ้น แต่ทุกธุรกรรมจะถูกบันทึกและสามารถตรวจสอบย้อนกลับได้ ซึ่งเป็นประเด็นด้านความเป็นส่วนตัวที่ผู้ใช้ต้องพิจารณา

เงินบาทดิจิทัลคืออะไร และแตกต่างจากเงินในแอปปัจจุบันอย่างไร

เงินบาทดิจิทัล หรือที่รู้จักในชื่อ Retail Central Bank Digital Currency (Retail CBDC) คือ เงินบาทในรูปแบบดิจิทัลที่ออกโดยตรงจากธนาคารแห่งประเทศไทย (ธปท.) ซึ่งเป็นธนาคารกลางของประเทศ ทำให้มีสถานะเป็น “หนี้สินของธนาคารกลาง” และสามารถใช้ชำระหนี้ได้ตามกฎหมาย (Legal Tender) เช่นเดียวกับธนบัตรและเหรียญที่ใช้กันในปัจจุบัน โดยมูลค่าของเงินบาทดิจิทัลจะถูกตรึงไว้ที่ 1 บาทดิจิทัล เท่ากับ 1 บาทเสมอ ไม่มีความผันผวนของราคาเหมือนสกุลเงินคริปโทฯ ของภาคเอกชน

แนวคิดนี้ไม่ใช่เรื่องใหม่สำหรับ ธปท. โดยก่อนหน้านี้มีการพัฒนาและทดสอบ CBDC สำหรับสถาบันการเงิน (Wholesale CBDC) ภายใต้โครงการ “อินทนนท์” มาอย่างต่อเนื่อง แต่การพัฒนา Retail CBDC ที่จะเปิดให้ประชาชนทั่วไปใช้งานนั้น ถือเป็นก้าวที่สำคัญยิ่งกว่า เพราะจะส่งผลกระทบต่อชีวิตประจำวันของทุกคนโดยตรง ผู้ใช้งานจะต้องนำเงินบาทปกติไปแลกเป็นเงินบาทดิจิทัลเพื่อเก็บไว้ในกระเป๋าเงินดิจิทัล (Wallet) ที่อาจให้บริการผ่านแอปพลิเคชันของธนาคารพาณิชย์หรือผู้ให้บริการทางการเงินอื่นๆ

ความแตกต่างที่สำคัญที่สุดระหว่างเงินบาทดิจิทัลกับเงินที่เราเห็นในบัญชี Mobile Banking ทุกวันนี้ คือ “ผู้ออก” และ “ระดับความเสี่ยง” เงินในบัญชีธนาคารพาณิชย์ที่เราใช้โอนผ่านแอปต่างๆ นั้น แท้จริงแล้วคือ “เงินฝาก” ซึ่งมีสถานะเป็นหนี้สินของธนาคารพาณิชย์นั้นๆ หากธนาคารดังกล่าวประสบปัญหาทางการเงิน เงินฝากของเราก็จะมีความเสี่ยงตามไปด้วย (แม้จะมีการคุ้มครองเงินฝากก็ตาม) ในทางกลับกัน เงินบาทดิจิทัลคือภาระผูกพันโดยตรงของธนาคารกลาง ซึ่งถือว่ามีความเสี่ยงด้านเครดิตเป็นศูนย์ (Credit Risk-Free) เปรียบได้กับการถือธนบัตรไว้ในมือ แต่เปลี่ยนรูปแบบมาอยู่ในโลกดิจิทัลแทน

ผลกระทบต่อเงินฝากธนาคารพาณิชย์

การมาถึงของ เงินบาทดิจิทัล จะสร้างแรงสั่นสะเทือนต่อระบบเงินฝากของธนาคารพาณิชย์อย่างหลีกเลี่ยงไม่ได้ โดยสามารถแบ่งผลกระทบออกเป็น 3 ประเด็นหลักดังนี้

การโยกย้ายเงินจากบัญชีเงินฝากสู่ CBDC

ประเด็นแรกและชัดเจนที่สุดคือความเป็นไปได้ที่ประชาชนจะโยกย้ายเงินส่วนหนึ่งออกจากบัญชีเงินฝากออมทรัพย์หรือกระแสรายวันของธนาคารพาณิชย์ ไปเก็บไว้ในกระเป๋าเงินบาทดิจิทัลแทน เหตุผลสำคัญคือเรื่องของ “ความปลอดภัย” ดังที่กล่าวไปแล้วว่า CBDC คือภาระผูกพันโดยตรงของธนาคารกลาง จึงไม่มีความเสี่ยงที่เงินจะสูญหายหากสถาบันการเงินตัวกลางประสบปัญหา ซึ่งแตกต่างจากเงินฝากที่ยังคงมีความเสี่ยงของธนาคารพาณิชย์อยู่ แม้จะมีสถาบันคุ้มครองเงินฝากค้ำประกันให้ในระดับหนึ่งก็ตาม

ปรากฏการณ์นี้ไม่ใช่เรื่องใหม่ ในกรณีของเงินหยวนดิจิทัล (e-CNY) ของจีน แม้ว่ายอดเงินในกระเป๋าจะถูกนับรวมในงบดุลของธนาคารและอยู่ภายใต้ระบบประกันเงินฝากเช่นกัน แต่ในเชิงจิตวิทยาแล้ว ผู้คนยังคงมองว่าเงินที่ออกโดยธนาคารกลางนั้นมีความน่าเชื่อถือสูงสุด ดังนั้น หากเงินบาทดิจิทัลถูกออกแบบมาให้ใช้งานง่ายและเข้าถึงสะดวก ก็มีแนวโน้มสูงที่จะเกิดการแบ่งเงินออมส่วนหนึ่งไปพักไว้ใน CBDC เพื่อลดความเสี่ยง

การแข่งขันที่สูงขึ้นในระบบธนาคาร

เมื่อมีทางเลือกใหม่ที่ปลอดภัยและสะดวกสบายเกิดขึ้น การแข่งขันเพื่อรักษาฐานเงินฝากของธนาคารพาณิชย์จะทวีความรุนแรงขึ้นอย่างแน่นอน หากเงินบาทดิจิทัลมีฟังก์ชันที่น่าสนใจ เช่น สามารถใช้งานได้อย่างราบรื่น หรือแม้กระทั่งสามารถให้ผลตอบแทนหรือดอกเบี้ยได้ในอนาคต (ซึ่งเป็นแนวทางที่จีนเริ่มทดลองอนุญาตให้ธนาคารจ่ายดอกเบี้ยบนยอดคงเหลือ e-CNY ได้) ธนาคารพาณิชย์จะถูกกดดันให้ต้องปรับตัวอย่างหนัก

ธนาคารอาจต้องใช้กลยุทธ์ต่างๆ เพื่อดึงดูดเงินฝากไว้ ไม่ว่าจะเป็นการเสนออัตราดอกเบี้ยเงินฝากที่สูงขึ้น การออกผลิตภัณฑ์ทางการเงินใหม่ๆ ที่ให้ผลตอบแทนน่าสนใจกว่า หรือการพัฒนาระบบนิเวศ (Ecosystem) ของตนเองให้แข็งแกร่งขึ้น เช่น การมอบสิทธิประโยชน์พิเศษ โปรแกรมสะสมแต้ม ส่วนลด หรือบริการอื่นๆ ที่ผูกกับการใช้บริการของธนาคาร เพื่อสร้างมูลค่าเพิ่มและทำให้ลูกค้ารู้สึกว่าการฝากเงินไว้กับธนาคารยังคงคุ้มค่ากว่าการย้ายไปถือ CBDC เพียงอย่างเดียว

ความเสี่ยงการแห่ถอนเงินฝากในภาวะวิกฤต

ประเด็นนี้เป็นข้อกังวลสำคัญของธนาคารกลางทั่วโลก รวมถึง ธปท. ด้วย นั่นคือความเสี่ยงที่จะเกิดการ “แห่ถอนเงินฝากทางดิจิทัล” (Digital Bank Run) ในช่วงเวลาที่ระบบการเงินเปราะบางหรือเกิดภาวะวิกฤต หากมีข่าวลือในทางลบเกี่ยวกับสถานะของธนาคารพาณิชย์แห่งใดแห่งหนึ่ง ประชาชนอาจตื่นตระหนกและโอนเงินออกจากบัญชีเงินฝากของธนาคารนั้นๆ ไปยังกระเป๋าเงินบาทดิจิทัลที่ปลอดภัยกว่าได้อย่างรวดเร็วและง่ายดายเพียงไม่กี่คลิก ซึ่งอาจส่งผลกระทบอย่างรุนแรงต่อเสถียรภาพของธนาคารและระบบการเงินโดยรวมได้

ด้วยเหตุนี้ ธนาคารกลางส่วนใหญ่จึงมักจะออกแบบกลไกป้องกันความเสี่ยงนี้ไว้ เช่น การกำหนดเพดานวงเงินสูงสุดที่สามารถถือครองในกระเป๋า CBDC ต่อคน การจำกัดวงเงินในการโอนต่อวัน หรือการออกแบบให้ CBDC ไม่มีดอกเบี้ย เพื่อลดแรงจูงใจในการถือครองเงินจำนวนมากและป้องกันการเคลื่อนย้ายเงินทุนที่รวดเร็วจนเกินไป

เงินบาทดิจิทัลส่งผลต่อโลกการลงทุนอย่างไร

นอกเหนือจากผลกระทบต่อเงินฝากแล้ว ภาคการลงทุนก็เป็นอีกหนึ่งส่วนที่จะได้รับการเปลี่ยนแปลงอย่างมีนัยสำคัญจากการมาถึงของ สกุลเงินดิจิทัล ที่ออกโดยธนาคารกลาง

เพิ่มความเร็วและประสิทธิภาพในการลงทุน

CBDC ถูกออกแบบมาบนเทคโนโลยีที่เอื้อให้การทำธุรกรรมเกิดขึ้นได้แบบทันที (Real-time) ด้วยต้นทุนค่าธรรมเนียมที่ต่ำ และมีความโปร่งใสสูง ซึ่งคุณสมบัติเหล่านี้จะช่วยปฏิวัติความเร็วของกระแสเงินทุนในตลาดการลงทุน การย้ายเงินจากกระเป๋าเงินบาทดิจิทัลเพื่อไปซื้อหลักทรัพย์ต่างๆ ไม่ว่าจะเป็นหุ้น กองทุนรวม หรือสินทรัพย์ดิจิทัลผ่านแพลตฟอร์มที่ได้รับอนุญาต จะสามารถทำได้อย่างราบรื่นและรวดเร็วกว่าระบบการโอนเงินและชำระราคาในปัจจุบันที่อาจมีช่วงเวลาดีเลย์หรือขั้นตอนที่ซับซ้อน การลดขั้นตอนและระยะเวลาในการเคลื่อนย้ายเงินทุนจะทำให้นักลงทุนสามารถตอบสนองต่อสภาวะตลาดได้อย่างทันท่วงทีและเพิ่มประสิทธิภาพในการบริหารพอร์ตการลงทุนได้ดียิ่งขึ้น

สะพานเชื่อมสู่โลกสินทรัพย์ดิจิทัลและ Tokenization

แนวโน้มสำคัญของโลกการเงินในปี 2569 และต่อไปในอนาคต คือการเติบโตของสินทรัพย์ในรูปแบบดิจิทัล หรือที่เรียกว่า Tokenization ซึ่งคือการแปลงสินทรัพย์ในโลกจริง (Real-World Assets: RWA) เช่น อสังหาริมทรัพย์ งานศิลปะ หรือตราสารหนี้ ให้อยู่ในรูปของโทเค็นดิจิทัลบนเทคโนโลยีบล็อกเชน เงินบาทดิจิทัลจะมีบทบาทสำคัญในการเป็น “สะพาน” ที่มั่นคงและปลอดภัยสำหรับนักลงทุนรายย่อยในการเข้าถึงตลาดสินทรัพย์ดิจิทัลเหล่านี้

นักลงทุนจะสามารถใช้เงินบาทดิจิทัลโอนเข้าไปในแพลตฟอร์มการลงทุนที่ได้รับอนุญาตเพื่อซื้อขายโทเค็นต่างๆ ได้โดยตรง ลดความซับซ้อนและความเสี่ยงที่เกี่ยวข้องกับการใช้ Stablecoin ของภาคเอกชนหรือการแลกเปลี่ยนผ่านตัวกลางหลายทอด การมีโครงสร้างพื้นฐานทางการเงินของรัฐรองรับจะช่วยสร้างความเชื่อมั่นและกระตุ้นการเติบโตของระบบนิเวศสินทรัพย์ดิจิทัลในประเทศไทยให้เป็นไปอย่างมีระเบียบและปลอดภัย

ความโปร่งใสที่มากขึ้นสำหรับภาครัฐและการกำกับดูแล

คุณสมบัติเด่นของ CBDC คือความสามารถในการติดตามเส้นทางการเงิน (Traceability) ทุกธุรกรรมที่เกิดขึ้นจะถูกบันทึกไว้ในระบบกลาง ซึ่งทำให้โปรไฟล์การทำธุรกรรมของนักลงทุนมีความชัดเจนมากขึ้น สิ่งนี้จะส่งผลดีในสองมิติหลัก มิติแรกคือการคุ้มครองผู้ลงทุน หน่วยงานกำกับดูแลจะสามารถตรวจสอบธุรกรรมที่ผิดปกติและป้องกันการฉ้อโกงในตลาดทุนได้มีประสิทธิภาพมากขึ้น

มิติที่สองคือการกำกับดูแลและการจัดเก็บภาษี รัฐบาลไทยกำลังมีแนวทางในการจัดตั้งศูนย์ข้อมูล (Data Bureau) เพื่อเชื่อมโยงข้อมูลทางการเงินจากแหล่งต่างๆ การใช้เงินบาทดิจิทัลจะทำให้การไล่เส้นทางเงินทุนที่เกี่ยวข้องกับการลงทุนทำได้ง่ายขึ้น ซึ่งจะช่วยเพิ่มประสิทธิภาพในการจัดเก็บภาษีกำไรจากการลงทุน และที่สำคัญคือการป้องกันและปราบปรามการฟอกเงิน (Anti-Money Laundering: AML) และการสนับสนุนทางการเงินแก่การก่อการร้าย (Combating the Financing of Terrorism: CFT) ได้อย่างเข้มแข็งยิ่งขึ้น

แอปธนาคารและ e-Wallet ต้องปรับตัวอย่างไร

การใช้งานเงินบาทดิจิทัลในชีวิตประจำวันจะเกิดขึ้นผ่านแอปพลิเคชันบนสมาร์ทโฟนเป็นหลัก ซึ่งหมายความว่า แอปธนาคาร และ e-Wallet ที่เราคุ้นเคยจะต้องมีการปรับเปลี่ยนครั้งใหญ่

มาตรฐานใหม่ของ Mobile Banking ที่ต้องรองรับกระเป๋า CBDC

รูปแบบการใช้งานที่เป็นไปได้มากที่สุดคือโมเดลสองระดับ (Two-tier Model) กล่าวคือ ธปท. จะเป็นผู้ออกเงินบาทดิจิทัล แต่จะอาศัยธนาคารพาณิชย์และผู้ให้บริการทางการเงิน (เช่น ผู้ให้บริการ e-Wallet) เป็นตัวกลางในการกระจายและให้บริการแก่ประชาชนทั่วไป ดังนั้น แอปพลิเคชัน Mobile Banking จะต้องอัปเกรดเพื่อรองรับฟังก์ชันใหม่นี้ โดยอาจมีการเพิ่มเมนูหรือบัญชีประเภทใหม่เข้ามา แยกออกจากบัญชีเงินฝากปกติอย่างชัดเจน เช่น ผู้ใช้อาจเห็นยอดคงเหลือ 2 ส่วนในแอปเดียว คือ “บัญชีเงินฝาก” (เงินของธนาคารพาณิชย์) และ “บัญชี CBDC” (เงินของธนาคารกลาง) และสามารถโอนเงินระหว่างสองบัญชีนี้ได้อย่างอิสระและทันที

การแข่งขันและการทำงานร่วมกันกับผู้ให้บริการ e-Wallet

ผู้ให้บริการ e-Wallet ของภาคเอกชนมีแนวโน้มที่จะได้รับอนุญาตให้เป็นตัวกลางในการให้บริการกระเป๋าเงินบาทดิจิทัลเช่นเดียวกับธนาคาร ซึ่งจะนำไปสู่การแข่งขันเพื่อดึงดูดผู้ใช้งาน อย่างไรก็ตาม ผู้ให้บริการเหล่านี้จะต้องปฏิบัติตามกฎเกณฑ์การกำกับดูแลที่เข้มข้นขึ้นมาก เช่น ต้องเชื่อมต่อกับโครงสร้างพื้นฐานกลางของ ธปท., ต้องมีกระบวนการรู้จักลูกค้า (KYC) อย่างเต็มรูปแบบ และต้องรายงานธุรกรรมตามที่กำหนด ผู้ให้บริการที่มีจุดเด่นด้านประสบการณ์ผู้ใช้ (UX/UI) ที่ดีกว่า มีระบบนิเวศที่แข็งแกร่ง เช่น มีโปรโมชันคืนเงิน (Cashback), ระบบสะสมคะแนน (Loyalty Program) หรือบริการผ่อนชำระพ่วงอยู่ด้วย จะมีความได้เปรียบในการดึงดูดให้คนมาเปิดและใช้กระเป๋า CBDC ผ่านแพลตฟอร์มของตน

ฟีเจอร์การชำระเงินที่รวดเร็วขึ้น ถูกลง และรองรับ Offline

การออกแบบ CBDC ในหลายประเทศ รวมถึงจีน มีเป้าหมายเพื่อเพิ่มประสิทธิภาพและลดต้นทุนของระบบการชำระเงินโดยรวม ซึ่งอาจนำไปสู่การพัฒนาฟีเจอร์ใหม่ๆ บนแอปธนาคารและ e-Wallet หนึ่งในนั้นคือ “การชำระเงินแบบออฟไลน์” (Offline Payment) ซึ่งผู้ใช้สามารถทำธุรกรรมชำระเงินได้แม้ไม่มีสัญญาณอินเทอร์เน็ต โดยอาศัยเทคโนโลยี Near-Field Communication (NFC) หรือชิปความปลอดภัยในสมาร์ทโฟนหรือบัตรแข็ง ซึ่งจะเป็นประโยชน์อย่างยิ่งในพื้นที่ห่างไกลหรือในสถานการณ์ฉุกเฉิน นอกจากนี้ การใช้ CBDC อาจช่วยลดค่าใช้จ่ายในระบบการโอนเงินและการหักบัญชี (Clearing and Settlement) เมื่อเทียบกับโครงสร้างเดิม ทำให้ค่าธรรมเนียมการทำธุรกรรมในอนาคตถูกลงได้

มิติความเป็นส่วนตัว: ความท้าทายที่ต้องพิจารณา

แม้ว่าเทคโนโลยีดิจิทัลจะช่วยเพิ่มประสิทธิภาพ แต่ก็มาพร้อมกับความท้าทายใหม่ๆ โดยเฉพาะประเด็นความเป็นส่วนตัว ธปท. เองตระหนักถึงความสำคัญของการสร้าง “ภูมิคุ้มกันทางการเงินดิจิทัล” ให้กับประชาชน ในทางปฏิบัติแล้ว ทุกธุรกรรมที่ทำผ่านเงินบาทดิจิทัลจะทิ้งร่องรอยดิจิทัลไว้ในระบบกลาง ซึ่งแตกต่างจากการใช้เงินสดที่แทบไม่สามารถติดตามได้ ข้อดีคือช่วยให้การป้องกันและปราบปรามอาชญากรรมทางการเงินทำได้ง่ายขึ้น แต่ในทางกลับกัน ก็หมายความว่าผู้ใช้งานต้องแลกมาด้วยความเป็นส่วนตัวในระดับหนึ่ง การออกแบบนโยบายเพื่อสร้างสมดุลระหว่างความปลอดภัยของระบบและความเป็นส่วนตัวของผู้ใช้จึงเป็นโจทย์ที่ท้าทายอย่างยิ่งสำหรับผู้กำหนดนโยบาย

ข้อควรรู้สำคัญสำหรับประชาชนก่อนเริ่มใช้จริง

ก่อนที่เงินบาทดิจิทัลจะเริ่มนำมาใช้ในวงกว้าง มีประเด็นสำคัญหลายประการที่ประชาชนควรทำความเข้าใจให้ถูกต้อง เพื่อหลีกเลี่ยงความสับสนและสามารถปรับตัวได้อย่างเหมาะสม

• ไม่ใชสินทรัพย์เพื่อการเก็งกำไร: สิ่งสำคัญที่สุดที่ต้องย้ำคือ เงินบาทดิจิทัลมีมูลค่าคงที่ 1:1 กับเงินบาทปกติเสมอ ไม่ได้ถูกออกแบบมาให้มีราคาขึ้นลงเหมือน Bitcoin หรือเหรียญ Altcoin อื่นๆ ดังนั้น จึงไม่ใช่เครื่องมือในการลงทุนเพื่อเก็งกำไรส่วนต่างราคา
• ไม่ใช่การแจกเงิน: การมีเงินบาทดิจิทัลในกระเป๋าไม่ได้หมายความว่าความมั่งคั่งส่วนตัวจะเพิ่มขึ้น มันเป็นเพียงการ “แปลงรูป” เงินบาทที่มีอยู่แล้วจากรูปแบบเงินฝากหรือเงินสด ไปเป็นรูปแบบดิจิทัลที่ออกโดยธนาคารกลาง ซึ่งแตกต่างโดยสิ้นเชิงจากโครงการกระตุ้นเศรษฐกิจของภาครัฐ เช่น โครงการ e-Wallet 1 หมื่นบาท ที่เป็นการอัดฉีดเงินใหม่เข้าสู่ระบบ
• อาจมีเพดานวงเงิน: เพื่อป้องกันความเสี่ยงต่อเสถียรภาพของระบบเงินฝากดังที่กล่าวไป มีความเป็นไปได้สูงที่ ธปท. จะกำหนดเพดานยอดเงินคงเหลือในกระเป๋า CBDC หรือจำกัดวงเงินในการทำธุรกรรมต่อวัน เพื่อไม่ให้เกิดการเคลื่อนย้ายเงินทุนออกจากระบบธนาคารพาณิชย์มากและรวดเร็วจนเกินไป
• ต้องผ่านการยืนยันตัวตนเต็มรูปแบบ (KYC): เพื่อป้องกันการฟอกเงินและการใช้งานในทางที่ผิดกฎหมาย การเปิดบัญชีหรือกระเป๋าเงินบาทดิจิทัลแทบจะแน่นอนว่าจะต้องผ่านกระบวนการยืนยันตัวตนอย่างเข้มงวด (Know Your Customer) ซึ่งอาจรวมถึงการเชื่อมโยงข้อมูลกับบัตรประชาชนและข้อมูลอื่นๆ เพื่อให้สอดคล้องกับนโยบายการกำกับดูแลและรองรับการเชื่อมต่อกับระบบ Data Bureau ในอนาคต

บทสรุป: การเตรียมพร้อมสู่ยุคใหม่ของเงินบาท

การเตรียมนำร่องใช้ เงินบาทดิจิทัลเริ่มใช้! กระทบเงินฝาก-ลงทุน-แอปธนาคารยังไง นั้น ถือเป็นจุดเปลี่ยนครั้งประวัติศาสตร์ของระบบการเงินไทย มันไม่ใช่เป็นเพียงการเปลี่ยนแปลงทางเทคโนโลยี แต่เป็นการปรับเปลี่ยนโครงสร้างพื้นฐานที่ส่งผลกระทบในวงกว้าง ตั้งแต่วิธีที่ประชาชนเก็บออมและใช้จ่ายเงิน ไปจนถึงวิธีที่ธนาคารและสถาบันการเงินดำเนินธุรกิจ และวิธีที่ภาครัฐกำกับดูแลเศรษฐกิจ

สำหรับประชาชนทั่วไป การมาถึงของ CBDC จะนำมาซึ่งทางเลือกทางการเงินที่ปลอดภัยและมีประสิทธิภาพสูงขึ้น แต่ก็ต้องแลกมากับความโปร่งใสและความเป็นส่วนตัวที่ลดลง ในภาคธนาคาร การแข่งขันจะทวีความรุนแรงเพื่อรักษาฐานลูกค้าและเงินฝาก ขณะที่ในโลกการลงทุน ประตูสู่สินทรัพย์ดิจิทัลจะเปิดกว้างขึ้น พร้อมกับกลไกการกำกับดูแลที่เข้มข้นขึ้น การเปลี่ยนแปลงเหล่านี้กำลังจะเกิดขึ้นในอีกไม่ช้า การศึกษาและทำความเข้าใจถึงผลกระทบในมิติต่างๆ จึงเป็นก้าวแรกที่สำคัญสำหรับทุกคนในการเตรียมความพร้อมเพื่อก้าวเข้าสู่ยุคใหม่ของเงินบาทได้อย่างมั่นคงและเท่าทัน